[private roles=”werf_subscriber_unpaid”]Aan professionele IT’ers is een groot gebrek, dat is bekend. Maar we komen in Nederland niet alleen mensen tekort die de hele dag met digitalisering en automatisering bezig zijn, ook de meer algemene ‘digitale vaardigheden’ vormen een steeds groter probleem. Momenteel telt Nederland zelfs een tekort van maar liefst 124.000 digitaal vaardige professionals, aldus onderzoek van digitale dienstverlener AND Digital, dat vorige week (door executive Jeroen Kleinhoven) is aangeboden aan staatssecretaris Alexandra van Huffelen.
Volgens het onderzoek ervaart de meerderheid van de Nederlandse kenniswerkers (60%) de ‘digitale vaardigheidskloof’. Met name in de Randstad zegt men dat een gebrek aan digitale vaardigheden impact heeft gehad op hun carrière. Bijna 1 op de 5 Nederlanders (18%) geeft aan dat het hen er wel eens van heeft weerhouden om op een baan te solliciteren. Omgerekend zou de impact van het niet-investeren in digitale vaardigheden de Nederlandse economie jaarlijks zelfs 10,2 miljard euro kunnen kosten, aldus de onderzoekers.
Onderwerp van gesprek
De kloof in digitale vaardigheden is al jaren onderwerp van gesprek. Het staat ook hoog op de agenda van de Europese Unie, dat met de ‘European Skills Agenda’ zo’n 85 miljard euro investeert in de ontwikkeling van digitale vaardigheden op de werkvloer. Hoewel veel bedrijven en overheden inmiddels veel inspanningen leveren om de kloof te dichten, is er nog een lange weg te gaan, zo blijkt uit het onderzoek onder 1.500 Nederlandse professionals.
Het onderzoek laat trouwens allereerst zien dat er nog heel wat onduidelijkheid over het begrip ‘digitale vaardigheden’ bestaat. Zo associeert 42% het vooral met technische vaardigheden, zoals programmeren en computerapplicaties of website bouwen (42%). In mindere mate denkt men bij digitale vaardigheden aan bijvoorbeeld het bijblijven met innovatie (26%).
Hoger denkt anders dan lager
Het onderzoek toont ook aan dat er onenigheid is tussen de verschillende niveaus in organisaties over het belang van digitale vaardigheden en of er wel voldoende bekwame medewerkers zijn. Zo zegt 54% van de respondenten met een functie in het hogere management dat ze zien dat de organisatie digitalisering in hoge mate centraal stelt, vergeleken met 41% van het middenmanagement of lager.
Het hoger management denkt vaker dat digitalisering centraal staat.
En waar 56% van het hogere management zegt dat ze genoeg mensen hebben met vaardigheden op het gebied van data-analyse, deelt maar 38% van het middenmanagement of lager die mening. Dezelfde trend werd voor een meerderheid aan technische functies waargenomen, zoals software engineers (56% vs. 36%), developers (57% vs. 36%), UX/CX designers (55% vs. 30%) en data-, cloud-, en DevOps-engineers (52% vs. 38%).
Weinig bijscholing
Uit het onderzoek blijkt verder dat bijna een derde (31%) van de respondenten van mening is dat ze onvoldoende digitale vaardigheden hebben voor hun functie, en desondanks geeft bijna de helft (49%) van de respondenten aan dat ze nog nooit bijscholing in digitale vaardigheden hebben gekregen. Ongeveer 1 op de 7 (14%) zegt dat hun bedrijf zelfs helemaal geen bijscholing in digitale vaardigheden aanbiedt.
Ongeveer 1 op de 7 zegt dat hun bedrijf zelfs helemaal geen bijscholing in digitale vaardigheden aanbiedt.
En de bijscholing die werd aangeboden aan 51% van de respondenten, was volgens slechts 16% toegespitst op een specifieke digitale expertise. Bovendien zei slechts 26% dat de bijscholing nuttig of noodzakelijk was voor hun loopbaanontwikkeling. Een magere 27% van de respondenten gaf zelfs maar aan dat ze geloven dat hun organisatie in staat is om de juiste bijscholing te bieden.
Vacature-analyse
Onderdeel van het onderzoek was niet alleen een enquête onder professionals, maar ook een vacature-analyse (samen met Lightcast.io). Uit analyse van ruim 2 miljoen Nederlandse (technische) vacatures die in 2022 door organisaties zijn gedeeld, blijkt zodoende een (groeiend) tekort van 124.000 digitaal vaardige professionals. ‘Daarom streeft AND Digital ernaar om tegen 2025 meer dan 200.000 Europeanen bij te scholen. Het is onze missie om de kloof in digitale vaardigheden te dichten’, aldus Kleinhoven.
Uit de vacature-analyse blijkt dat professionele en algemene softwarevaardigheden samen goed zijn voor 72% van de top-50 van meest gevraagde vaardigheden. Meest gevraagde vaardigheden, aldus het onderzoek, zijn soft skills als ‘aanpassen aan verandering’, ‘werken in teams’ en ‘probleemoplossend vermogen’. Maar ook harde(re) vaardigheden als ‘Werken met Microsoft Office’en ‘Beschikken over computervaardigheden’ staan in de top-5. Daarna volgen andere hard skills als programmeren, projectmanagement, zakelijke ict-systemen, SQL en ‘gegevens, informatie en digitale inhoud beheren’.
De vraag naar cloudvaardigheden is sinds 2018 met 59% toegenomen.
De analyse van vacatures die sinds 2018 zijn gedeeld laat zien dat de vraag naar data-gerelateerde vaardigheden aanzienlijk is gegroeid, met 60% tussen 2018 en 2022. Bovendien is de vraag naar programmeervaardigheden sinds 2018 met 85% toegenomen, waarvan platform engineering met 90% en Unified Modelling Language vaardigheden met 214%. De vraag naar front-end ontwikkeling vaardigheden is met 43% toegenomen, cloudvaardigheden met 59% en
DevOps met 45%. De vraag naar advies- en professionele vaardigheden is in dezelfde periode zelfs met meer dan 100% gegroeid.De recruiters onder de respondenten
AND Digital vroeg ook de recruiters (wervingsmanagers) onder de respondenten van de enquête welke soorten individuele vaardigheden volgens hen nu het belangrijkst zijn. Daaruit bleek dat zij ‘probleemoplossend vermogen’ en ‘functioneren in teamverband’ als belangrijkste vaardigheden zien (beide 72%). Vervolgens vinden zij het belangrijk dat nieuwe hires de klant tevreden kunnen stellen en dat zij communiceren met empathie (beide 71%).
Recruiters vinden het heel belangrijk dat digitale medewerkers kunnen communiceren met empathie.
Jeroen Kleinhoven[/caption]
Kijken we naar de digitale vaardigheden, dan vinden recruiters met name de mogelijkheid om data te beheren, analyseren en visualiseren het belangrijkst, gevolgd door de mogelijkheid om meerdere softwaretoepassingen te gebruiken – zoals spreadsheets en tekstverwerkers – en er het maximale uit te halen (31%). Ook de capaciteit van nieuwe medewerkers om zich voortdurend te ontwikkelen en bij te blijven met technische innovatie, vinden zij belangrijk (29%).
Half miljoen tekort
Volgens de onderzoek kan het tekort aan digitaal vaardige mensen op de arbeidsmarkt leiden tot ‘een vraag- en aanbodschok’. Zelfs de meest effectieve recruitmentteams zullen moeite hebben om op de vereiste schaal te werven, aldus Kleinhoven. ‘Organisaties moeten daarom naast recruitment ook andere middelen overwegen om aan hun vaardigheidsbehoeften te voldoen. Want hoewel recessies komen en gaan, zal de vraag naar digitale vaardigheden waarschijnlijk niet afnemen, aangezien digitale transformatie een van de belangrijkste strategieën zal blijven die wordt nagestreefd.’
‘Op basis van de vacatures in 2022 wordt voor de komende 3 jaar een tekort van bijna 500.000 digitaal vaardige personen geschat.’
En aangezien steeds meer vacatures steeds betere digitale vaardigheden vereisen, ‘moeten we snel handelen’, stelt AND Digital. ‘Kijken we naar de vacatures in 2022, dan schatten we dat de komende 3 jaar een tekort van bijna 500.000 digitaal vaardige personen ontstaat.’ Dat red je nooit met werving en selectie alleen, aldus het bureau, dat daarom pleit voor veel sterkere inzet op massale bijscholing in digital skills. ‘We kunnen op basis van het aantal vacatures concluderen dat er nu al een tekort bestaat van ruim 35% aan werknemers met de juiste vaardigheden. En met de toenemende digitalisering zal de vraag alleen maar groter worden.'[/private]
Lees ook
Foto boven: ©Tycho Müller @PhotoRepublic, aangeleverd door AND Digital.
Lees dit artikel volledig
Word lid van Werf& voor onbeperkte toegang tot alle artikelen, onderzoeken en exclusieve inzichten over de arbeidsmarkt.
Geen verplichtingen Opzegbaar per direct Veilig betalen


Jeroen Kleinhoven[/caption]