Au… Een kandidaat solliciteert bij afdeling A en krijgt binnen 2 dagen reactie, 2 gestructureerde gesprekken en heldere feedback. Ze wordt weliswaar afgewezen, maar vertelt haar netwerk toch: ‘Wat een professioneel proces.’ Haar vriend solliciteert bij afdeling B van hetzelfde bedrijf, wacht 3 weken, krijgt dan 1 chaotisch gesprek en hoort daarna niks meer. Hij schrijft op Glassdoor: ‘Onprofessioneel bedrijf, weten niet wat ze doen.’ Beide reviews gaan over jullie organisatie. Maar kandidaten zien niet 2 afdelingen, maar 1 werkgever. Afdeling A heeft last van wat B niet goed doet.
Waarom blijven we dit doen? Waarom ‘accepteren’ we dat elke afdeling of bedrijfsonderdeel zijn ‘eigen manier’ heeft, vaak omdat de directeur of manager zo ‘zijn eigen visie’ op recruitment heeft. Dan werft Sales snel en informeel, wil Finance 3 gesprekken en een assessment en doet IT technische tests. Het lijkt lokale autonomie, maar kandidaten ervaren het inconsistentie.
Met een proces dat per afdeling verschilt, weet niemand wat jullie organisatie werkelijk is.
En wist je dat 68% van de kandidaten hun beeld van een werkgever baseert op het recruitmentproces? Met een proces dat per afdeling verschilt, weet niemand wat jullie organisatie werkelijk is. Het employer brand raakt versnipperd en verschillende kandidaten worden aan verschillende processen en selectienormen blootgesteld.

De kaart van deze week
De kaart van deze week raakt aan deze versnippering: ‘Elke afdeling werft en selecteert anders: andere vragen, andere snelheid, andere ervaring voor kandidaten. Wat is het effect hiervan?’ De reflectievraag is pragmatisch: ‘Wat als vanaf nu iedereen 3 dingen hetzelfde doet (bijvoorbeeld intake, feedback en communicatie)? Welke 3 maken het meeste impact?’
Waarom deze vraag werkt: Deze vraag dwingt je van ‘alles anders’ naar ‘in de kern hetzelfde’ te gaan. We denken dat standaardisatie betekent dat alles op slot gaat. Maar 3 dingen is haalbaar. Niet alles hoeft hetzelfde, focus je op wat er echt toe doet. Het team ontdekt zelf: als we 3 dingen standaardiseren, krijgen alle kandidaten dezelfde behandeling en verbetert de regie. De rest mag verschillen.
We denken dat standaardisatie betekent dat alles op slot gaat, maar dat hoeft helemaal niet.
Bespreek dit 10 minuten met je team. Wat is de werkwijze van de afdelingen of het onderdeel waarvoor je werkt? Onderzoek en bespreek de verschillen. Kies nu drie dingen die vanaf volgende maand overal hetzelfde moeten: intake, terugkoppeling, aantal gesprekken, feedbackmoment? (4 minuten). Het antwoord op inconsistentie en de reden om te harmoniseren liggen voor je op tafel in de kamer. Een nieuw HR-handboek is niet nodig.

Het geheim van de smid
Inconsistentie ondermijnt alles. Je investeert in employer branding, maar kandidaten ervaren een ander bedrijf per afdeling. Je traint managers in interviewtechnieken, maar afdeling C heeft toch een eigen format en ‘bijzondere’ criteria. En je meet je candidate experience, maar die is onvergelijkbaar omdat het overal anders is. Zolang iedereen experimenteert in zijn eigen silo kun je niet ontdekken wat werkt. Over 2 jaar ben je nog steeds bezig met dezelfde problemen omdat je nooit toepast wat je ontdekt en dat tot standaard verheft.
Zolang iedereen experimenteert in zijn eigen silo kun je niet ontdekken wat werkt.
Wat je morgen al kunt doen? Onderzoek wat de reden voor al dat maatwerk is. Zodra je dat in beeld hebt plan een overleg met alle afdelingshoofden. Stel 1 vraag: ‘Welke 3 dingen zijn echt belangrijk en gaan we vanaf nu bij elke vacature/kandidaat doen?’ Laat ze kiezen. Misschien kiezen ze: (1) Elke kandidaat krijgt binnen 48 uur reactie, (2) Elke vacature start met een intake volgens template X, (3) Elke afwijzing krijgt een persoonlijke zin. Schrijf dit op. Dit zijn je 3 non-negotiables. De rest mag per afdeling verschillen.
Weerstand-script:
- Afdelingshoofd: ‘Maar onze afdeling is echt anders, wij hebben onze eigen aanpak nodig.’
- Jij: ‘Kandidaten solliciteren bij 1 organisatie, niet bij 5 verschillende. We standaardiseren alleen 3 basiszaken. Daarbinnenn blijft maatwerk mogelijk en nodig.’
Standaardisatie creëert een basis waarop autonomie kan floreren.
Wat er waarschijnlijk gaat gebeuren? In het begin voelt standaardisatie als bureaucratie, maar stap voor stap merk je dat kandidaten consistenter reageren en dat de organisatie gewend raakt aan de one way of working. Reviews worden consistenter. Na een paar maanden kunnen afdelingen resultaten met elkaar vergelijken en van elkaar gaan leren. Analyseer na 6 maanden de data, als je ziet dat de candidate experience-score stijgt en managers het een robuust proces vinden, weet je: dit werkt. Standaardisatie creëert een basis waarop autonomie kan floreren.
Over de auteur
Koen Roozen traint en adviseert organisaties over strategisch recruitment en begeleidt managers. Zijn werk is gebaseerd op analyse, heldere modellen, regie en vakmanschap. Hij ontwikkelde het Recruitment Stuurmodel. Met zijn recruitment-strategiekaarten helpt hij recruitmentteams stap voor stap hun wervingskracht versterken. Koen Roozen is docent recruitmentstrategie bij de Academie voor Arbeidsmarktcommunicatie en schrijft iedere dinsdag over recruitment in zijn nieuwsbrief Recruitment met peper.

Wil je niet wachten op de volgende vraag? Bestel je eigen Recruitment Strategie-kaartendeck. Je hebt geen voorbereiding of externe facilitator nodig. Gewoon elke week één kaart trekken, 10 minuten bespreken met je team en 1 concrete actie kiezen. Zo bouw je stap voor stap een recruitmentafdeling die écht het verschil maakt.